Wednesday 18th of November | २०८३ मङ्सिर २ बुधबार

न्यूज अभियान
हरेक खबर विशेष खबर

राजधानीमा ‘बुलेट आतंक’ नियन्त्रण गर्न ट्राफिक प्रहरीको एक्सन, ४०१ मोटरसाइकल कारबाहीमा

न्यूजअभियान | प्रकाशित मिति : २०८३ मङ्सिर १ मंगलबार |
newsabhiyan

मोडिफाई गरिएका मोटरसाइकलको चर्को आवाज र सडकमा स्टन्टबाजीले सर्वसाधारण हैरान, पहिलो पटक सचेतना र दोस्रो पटक कानुनी कारबाही गर्ने एसएसपी सुरेश काफ्लेको चेतावनी

काठमाडौं, १ मंसिर । काठमाडौँ उपत्यकाका सडकमा पछिल्लो समय स्वरूप परिवर्तन (मोडिफाई) गरिएका बुलेट तथा अन्य मोटरसाइकलको चर्को आवाज, अनियन्त्रित गति र सडकमा गरिने स्टन्टबाजीले सर्वसाधारणको जनजीवन प्रभावित पार्न थालेपछि ट्राफिक प्रहरीले नियन्त्रण अभियानलाई तीव्र बनाएको छ।

मोटरसाइकलको आवाजलाई आफ्नो शान र सडकलाई प्रदर्शनस्थल ठान्ने केही चालकका कारण उपत्यकाका सहरी क्षेत्रका बासिन्दा, पैदलयात्री, विद्यार्थी, ज्येष्ठ नागरिक, बिरामी तथा राति आराम गरिरहेका सर्वसाधारणले अनावश्यक सास्ती खेप्नुपरेको छ।

सवारी साधनको स्वरूप र आवाज परिवर्तन गरेर सडकमा निस्कने, अनावश्यक रूपमा एक्सिलेटर बढाएर ठूलो आवाज निकाल्ने, तीव्र गतिमा हुइँकिने र सार्वजनिक सडकलाई स्टन्ट प्रदर्शनको थलो बनाउने प्रवृत्ति बढेपछि ट्राफिक प्रहरीले विशेष निगरानीसहित कारबाही अभियान सञ्चालन गरेको हो।

अभियानका क्रममा हालसम्म ४०१ वटा मोटरसाइकललाई कारबाहीको दायरामा ल्याइएको छ।

काठमाडौँ उपत्यका ट्राफिक प्रहरी महाशाखाका प्रमुख तथा प्रहरी वरिष्ठ उपरीक्षक (एसएसपी) सुरेश काफ्लेले ध्वनि प्रदूषण नियन्त्रण अभियानलाई प्रभावकारी बनाउँदै लगिएको जानकारी दिएका छन्।

उनका अनुसार सडकमा मोडिफाई गरिएका मोटरसाइकलबाट उत्पन्न हुने अनावश्यक आवाज नियन्त्रण गर्नुका साथै सवारी चालकलाई जिम्मेवार बनाउनु अभियानको मुख्य उद्देश्य हो।

एसएसपी काफ्लेले पहिलो पटक नियमविपरीत स्वरूप परिवर्तन गरी चर्को आवाज निकाल्ने मोटरसाइकल चलाएको पाइएमा चालकलाई सम्झाइबुझाइ र जनचेतनामार्फत सचेत गराइने बताएका छन्। तर, सचेत गराइसकेपछि पनि दोस्रो पटक त्यही गल्ती दोहोर्‍याउने चालकलाई भने कानुनअनुसार कारबाही गरिने उनको चेतावनी छ।

उनको भनाइले ट्राफिक प्रहरीको अभियान केवल जरिवाना असुल्ने वा सवारी नियन्त्रण गर्ने नियमित प्रक्रिया नभई नागरिकको शान्तिपूर्ण जीवन र सार्वजनिक वातावरण संरक्षणसँग जोडिएको स्पष्ट पार्छ। तर, सचेतना दिएपछि पनि गल्ती दोहोर्यासउनेलाई छुट दिने हो भने अभियानको प्रभावकारितामाथि प्रश्न उठ्न सक्ने भएकाले कानुनी कार्यान्वयनलाई पनि उत्तिकै प्राथमिकता दिनुपर्ने देखिन्छ।

शानका नाममा ध्वनि आतंक किन?
मोटरसाइकल व्यक्तिगत यातायातको साधन हो, अरूको निद्रा, स्वास्थ्य र मानसिक शान्ति खोस्ने माध्यम होइन। तर, पछिल्लो समय केही चालकले आफ्नो मोटरसाइकलको साइलन्सर परिवर्तन गरेर ठूलो आवाज निकाल्ने, कम्पनीले निर्धारण गरेको प्राविधिक संरचना बिगार्ने र सडकमा अरूको ध्यान खिच्न अनावश्यक रूपमा आवाज बढाउने प्रवृत्ति देखाएका छन्।

विशेषगरी बुलेट तथा अन्य शक्तिशाली मोटरसाइकलमा जडान गरिने गैरमानक साइलन्सर र अन्य उपकरणका कारण सामान्यभन्दा बढी आवाज निस्कने गरेको छ।

कतिपयले मोटरसाइकलको आवाजलाई प्रतिष्ठा, पहिचान र व्यक्तिगत रुचिसँग जोड्ने गरेका छन्। तर, व्यक्तिगत रुचिको सीमा त्यहाँसम्म मात्र हुन्छ, जहाँसम्म त्यसले अरूको अधिकार र सार्वजनिक हितमा हस्तक्षेप गर्दैन।

सहरका साँघुरा सडक, घना बस्ती, अस्पताल, विद्यालय, वृद्धाश्रम तथा आवासीय क्षेत्रमा यस्तो आवाजले थप समस्या निम्त्याउँछ। रातिको समयमा अचानक आउने चर्को आवाजले बालबालिका र ज्येष्ठ नागरिकलाई तर्साउनेदेखि बिरामीको आराम र उपचारमा समेत बाधा पुर्या्उन सक्छ।

यस्तो अवस्थामा प्रश्न उठ्छ– आफ्नो मोटरसाइकललाई आकर्षक बनाउने नाममा अरूको जीवन असहज बनाउने अधिकार कसले दियो?

स्टन्टबाजीले सडकलाई जोखिमपूर्ण बनाउँदै
ध्वनि प्रदूषणसँगै सार्वजनिक सडकमा गरिने स्टन्टबाजी अर्को गम्भीर चुनौतीका रूपमा देखिएको छ। तीव्र गतिमा मोटरसाइकल कुदाउने, अगाडिको चक्का उचाल्ने, अचानक ब्रेक लगाउने, सडकमा लापरबाहीपूर्ण ढङ्गले मोटरसाइकल घुमाउने तथा अन्य सवारीलाई जोखिममा पार्ने गतिविधिले दुर्घटनाको सम्भावना बढाउँछ।

यस्ता गतिविधि चालकको व्यक्तिगत जोखिममा मात्र सीमित हुँदैनन्। सडकमा हिँडिरहेका पैदलयात्री, साइकलयात्री, अन्य सवारी चालक र सडक किनारमा रहेका सर्वसाधारणसमेत दुर्घटनाको जोखिममा पर्छन्।

विशेषगरी युवापुस्तामाझ सामाजिक सञ्जालमा भिडियो बनाएर चर्चित हुने होडले पनि सडकमा जोखिमपूर्ण गतिविधि गर्ने प्रवृत्तिलाई प्रोत्साहन गर्न सक्छ। केही सेकेन्डको भिडियो, लाइक र कमेन्टका लागि अरूको ज्यान जोखिममा पार्नु कुनै पनि हिसाबले मनोरञ्जन हुन सक्दैन।

सडक सार्वजनिक सम्पत्ति हो। यो कसैको व्यक्तिगत प्रदर्शनस्थल होइन। ट्राफिक नियमको पालना गर्नु विकल्प होइन, प्रत्येक चालकको अनिवार्य दायित्व हो।

४०१ मोटरसाइकल कारबाहीमा, अभियान थप प्रभावकारी बनाउने तयारी
ट्राफिक प्रहरीले ध्वनि प्रदूषण नियन्त्रणलाई लक्षित गर्दै उपत्यकाका विभिन्न सहरी क्षेत्रमा निगरानी बढाएको छ। अभियानअन्तर्गत मोडिफाई गरिएका, अत्यधिक आवाज निकाल्ने तथा नियमविपरीत प्रयोग गरिएका मोटरसाइकललाई पहिचान गरी कारबाहीको दायरामा ल्याइएको छ।

हालसम्म ४०१ वटा मोटरसाइकल कारबाहीमा पर्नुले समस्या सामान्य नभएको संकेत गर्छ। यद्यपि, कारबाहीमा परेका मोटरसाइकलमध्ये कति ध्वनि प्रदूषण, कति अवैध मोडिफिकेसन र कति स्टन्टबाजीका कारण नियन्त्रणमा परेका हुन् भन्ने छुट्टाछुट्टै तथ्यांक सार्वजनिक हुन आवश्यक छ।

ट्राफिक प्रहरीको अभियानले तत्काल केही चालकलाई सचेत गराए पनि दीर्घकालीन नियन्त्रणका लागि नियमित अनुगमन, प्राविधिक परीक्षण र कानुनी कार्यान्वयन आवश्यक हुन्छ।

एसएसपी काफ्लेको पहिलो पटक जनचेतना र दोस्रो पटक कानुनी कारबाही गर्ने रणनीति व्यवहारिक देखिन्छ। किनभने प्रत्येक नियम उल्लङ्घन गर्ने चालकलाई सुरुमै दण्डित गर्नुभन्दा पहिले नियमको जानकारी र त्यसको सामाजिक प्रभावबारे बुझाउनु पनि प्रहरीको जिम्मेवारी हो।

तर, सचेतना अभियानलाई कमजोरी ठानेर पटक–पटक गल्ती दोहोर्या उनेलाई कानुनी दायरामा ल्याउन नसकिएमा यस्तो अभियान औपचारिकतामै सीमित हुन सक्छ।

प्रवक्ता सुवेदीको जिम्मेवारी : सूचना र नागरिकको जवाफदेहिता
काठमाडौँ उपत्यका ट्राफिक प्रहरीको अभियानसम्बन्धी सूचना प्रवाह तथा सार्वजनिक जानकारीमा प्रहरी उपरीक्षक (एसपी) नरेशराज सुवेदी प्रवक्ताका रूपमा रहेका छन्।

प्रवक्तामार्फत अभियानको उद्देश्य, कारबाहीको विवरण, कानुनी व्यवस्था र सर्वसाधारणले अपनाउनुपर्ने सावधानीबारे नियमित सूचना सार्वजनिक हुनु आवश्यक छ। ४०१ मोटरसाइकलमाथि गरिएको कारबाहीको विवरणसँगै आगामी दिनमा कस्तो निगरानी प्रणाली अपनाइँदै छ भन्ने विषय पनि नागरिकले जान्न पाउनुपर्छ।

यसले प्रहरीको कामकारबाहीमा पारदर्शिता बढाउनुका साथै सर्वसाधारणलाई नियम पालना गर्न प्रेरित गर्नेछ।

मोटरसाइकल मोडिफिकेसनको नाममा मनपरी कहिलेसम्म?
मोटरसाइकललाई व्यक्तिगत रुचिअनुसार आकर्षक बनाउने, सुरक्षित उपकरण जडान गर्ने वा प्राविधिक सुधार गर्ने विषय आफैँमा गलत होइन। तर, सवारी साधनको स्वीकृत संरचना, सुरक्षा मापदण्ड र ध्वनि उत्सर्जनको सीमा उल्लङ्घन गरेर गरिने मोडिफिकेसन स्वीकार्य हुन सक्दैन।

यहाँ अर्को महत्वपूर्ण प्रश्न पनि उठ्छ– मोटरसाइकल आयात तथा बिक्री गर्ने कम्पनी, वर्कसप सञ्चालक र मोडिफिकेसन गर्ने व्यवसायीको जिम्मेवारी के हो? गैरमानक साइलन्सर तथा अन्य उपकरण खुलेआम बिक्री र जडान भइरहँदा त्यसको नियमन कसले गर्ने?

सडकमा मोटरसाइकल समातेर कारबाही गर्नु मात्रै पर्याप्त छैन। अवैध मोडिफिकेसन गर्ने कार्यशाला, उपकरण बिक्री गर्ने व्यवसाय र नियम उल्लङ्घनलाई प्रोत्साहन गर्ने गतिविधिमाथि पनि नियामक निकायले ध्यान दिनुपर्छ।

त्यस्तै, सवारी दर्ता तथा प्राविधिक परीक्षणका क्रममा पनि यस्ता विषयलाई प्राथमिकतामा राख्नुपर्ने देखिन्छ।

प्रहरीको अभियान निरन्तरता पाउनुपर्छ
काठमाडौँ उपत्यकाको बढ्दो सहरीकरणसँगै ध्वनि प्रदूषण नियन्त्रण अहिले नागरिक स्वास्थ्य र सार्वजनिक सुरक्षाको महत्वपूर्ण विषय बनेको छ।

सडकमा हुने अनावश्यक आवाजलाई सामान्य मनोरञ्जनका रूपमा लिन मिल्दैन। ध्वनि प्रदूषण पनि प्रदूषण नै हो, जसको असर प्रत्यक्ष वा अप्रत्यक्ष रूपमा नागरिकको जीवनमा पर्छ।

ट्राफिक प्रहरीले सुरु गरेको अभियानलाई कुनै निश्चित समयको विशेष कार्यक्रमका रूपमा मात्र सीमित नगरी नियमित र संस्थागत बनाउन आवश्यक छ।

मोटरसाइकलको ध्वनि परीक्षण गर्ने व्यवस्था, जोखिमपूर्ण स्टन्ट नियन्त्रण, रातिको समयमा विशेष निगरानी र नियम उल्लङ्घन गर्नेलाई कानुनअनुसार कारबाही गर्ने प्रणाली प्रभावकारी हुनुपर्छ।

एसएसपी सुरेश काफ्लेको नेतृत्वमा अघि बढाइएको अभियानले ४०१ मोटरसाइकललाई कारबाहीको दायरामा ल्याउनु सकारात्मक सुरुवात हो।

अब यसको वास्तविक सफलता कति मोटरसाइकल समातिए भन्ने संख्याले मात्र होइन, काठमाडौँका सडकमा अनावश्यक आवाज कति घट्यो र नागरिकले कति शान्ति पाए भन्ने आधारमा मापन हुनुपर्छ।

अन्ततः मोटरसाइकल चालकलाई पनि बुझ्न जरुरी छ– ठूलो आवाज निकाल्दै सडकमा हुइँकिनु बहादुरी होइन, अरूको अधिकारप्रतिको बेवास्ता हो। सडकमा आफ्नो उपस्थिति देखाउन साइलन्सर पड्काउनुपर्दैन, जिम्मेवार चालक बनेर पनि पहिचान बनाउन सकिन्छ।

प्रहरीको जिम्मेवारी नियम कार्यान्वयन गर्नु हो, नागरिकको जिम्मेवारी नियम पालना गर्नु। मोटरसाइकलको आवाजले सहर गुञ्जिनुभन्दा नागरिकको जीवन शान्त र सुरक्षित हुनु महत्वपूर्ण छ।

राजधानीलाई ध्वनि प्रदूषणमुक्त बनाउने अभियानमा प्रहरीको सक्रियतासँगै चालक, व्यवसायी र आम नागरिकको जिम्मेवारी पनि उत्तिकै आवश्यक छ।

यो खबर पढेर तपाईलाई कस्तो महसुस भयो ?

न्यूज अभियान डट कमको एन्ड्रोइड एपका लागि यहाँ क्लिक गर्नुहोस् । हरेक खबर विशेष खबरका लागि अफिसियल फेसबुक र ट्वीटर मार्फत जोडिनुहोस् ।


न्यूज अभियान TV - ग्यालेरी

View All
newsabhiyan
newsabhiyan
newsabhiyan
newsabhiyan
newsabhiyan
newsabhiyan
newsabhiyan
newsabhiyan
newsabhiyan
newsabhiyan